Westervoort 1964
maandag 31 augustus 1964
Westervoort (Gelderland)
botsing trein-trein, ontsporing, brand
door STS-passage
5 doden, 36 gewonden
Bij de enkelsporige IJsselbrug van Westervoort botsten twee treinen op elkaar. Vijf mensen kwam om het leven, er vielen tientallen gewonden. Een van de twee treinen was door een rood sein gereden.
oor de spoorbrug, die nog jaren enkelsporig zou zijn, moest een trein uit Oberhausen wachten op een Nederlandse trein uit Arnhem. De Duitse trein reed echter door het stoptonend sein en ramde op het wissel de Nederlandse trein in de flank. Het eerste rijtuig van de Nederlandse trein schoot omhoog, over de Duitse trein heen. Een van de rijtuigen van de Nederlandse trein stortte van het talud en verpletterde een houten seinwachterpost. In de Duitse locomotief brak vervolgens brand uit, die snel kon worden geblust.
Beide machinisten overleefden het ongeluk, de Nederlandse machinist zag het ongeluk aankomen en wist nog een aantal passagiers te waarschuwen. De Duitse machinist raakte zwaar gewond. Alle doden vielen in de Nederlandse trein. De Duitse machinist werd later veroordeeld tot een maand voorwaardelijke gevangenisstraf.
Naar aanleiding van het ongeluk werden Kamervragen gesteld. De brug was gebouwd als een tijdelijke, enkelsporige vervanging van de dubbelsporige brug die in 1945 werd vernield door de Duitsers. Dat tijdelijke was zou tot 1984 voortduren, toen een nieuwe brug werd gebouwd. Er was nog geen ATB geinstalleerd op het baanvak, maar de belofte dat dit spoedig zou gebeuren, was voor de staatssecretaris afdoende. Overigens had de aanwezigheid van een ATB-installatie in het spoor in dit geval geen verschil gemaakt: de Duitse trein had geen ATB-apparatuur aan boord.
Bronnen
- "Rampzalige treinbotsing op IJsselbrug bij Arnhem" (Algemeen Handelsblad, maandag 31 augustus 1964)
- "Vragen over enkel spoor bij Westervoort" (Het Parool, zaterdag 5 september 1964)
- "Kamerlid vraagt, minister antwoordt" (Het Vrije Volk, maandag 5 oktober 1964)
- "Machinist ramptrein veroordeeld tot een maand voorwaardelijk" (Leeuwarder Courant, dinsdag 30 november 1965)
Youtube
Vergelijkbare ongevallen
- Boxtel 1964: Bij station Boxtel reed een goederentrein achterop een andere goederentrein. Er raakte slechts een machinist gewond, maar de schade liep in de tonnen guldens. De achteroplopende goederentrein was door een rood sein gereden.
- Blauwkapel 1972: Op knooppunt Blauwkapel reden twee goederentreinen elkaar in de flank. Een van de machinisten was door een rood sein gereden. Voor de botsing was hij nog van de trein gesprongen, waarbij hij gewond raakte.
- Empel 1959: Bij de enkelsporige brug over de Maas reed een goedetentrein een tegemoetkomende goederentrein in de flank. Er vielen geen gewonden.
- Hardenberg 1984: Ten zuiden van Hardenberg reed een losse locomotief door een rood sein en reed een goederentrein uit de richting Zwolle in de flank. Drie tankwagens en de loc van de goederentrein ontspoorden, maar er vielen geen gewonden.
- Harmelen 1960: Bij Harmelen Aansluiting passeerde een goederentrein een rood sein en botste frontaal op een tegemoetkomende goederentrein. Beide treinen ontspoorden door de klap en de machinisten raakten allebei gewond.
- Amersfoort 1955: Bij Amersfoort reed een goederentrein achter op een andere goederentrein, waarschijnlijk na het passeren van een rood sein. Er vielen geen gewonden.
- Zwolle 2001: Bij station Zwolle botste een Intercity zijdelings op een goederentrein. Zeven passagiers raakten gewond en de reizigerstrein ontspoorde.
- Dordrecht 1935: Bij station Dordrecht botste een reizigerstrein die door rood was gereden, op een kolentrein. De kolentrein ontspoorde, maar er vielen geen slachtoffers.
- Den Bosch 1951: Op station Den Bosch botsten twee goederentreinen. Eén van de treinen was ten onrechte door een rood sein gereden. Er vielen geen gewonden, mede doordat de snelheid van de treinen laag was.
- Leiden 1914: Bij station Leiden botsten twee losse locomotieven op elkaar. Een van de machines viel om, waarbij de machinist om het leven kwam. De machinist van de andere locomotief was door een onvelig sein gereden.
Andere ongevallen in de buurt
- Westervoort 1978 (0 km): Nabij de IJsselbrug bij Westervoort botste een TEE-trein uit Duitsland bijna frontaal op een stoptrein. Er vielen tientallen gewonden, waarvan één passagier naderhand zou overlijden.
- Arnhem 1998 (2 km): Bij het PTT-expeditieknooppunt in Arnhem ontspoorde een trein met zwavelkoolstof nadat deze tegen een stootjuk was gereden. Er vielen geen gewonden.
- Arnhem 2002 (3 km): In Arnhem reed een locomotief door een stootjuk en raakte de LPG-installatie van het daarachter gelegen tankstation. Er vielen geen gewonden.
- Arnhem 1969 (4 km): Op station Arnhem Centraal botste een reizigerstrein op een rangerende locomotief, die door een rood sein was gereden. De reizigerstrein werd opengereten, waarbij 25 reizigers gewond raakten.
- Arnhem 2006 (5 km): Op station Arnhem botste een goederentrein op een reizigerstrein. Er vielen tientallen gewonden. De machinist van de goederentrein was door een rood sein gereden, maar werd daar later van vrijgesproken, omdat de seinplaatsing onduidelijk was.
- Arnhem 1993 (5 km): Bij station Arnhem Centraal raakten zes reizigers gewond toen hun Intercity op een lege stoptrein botste, die door een rood sein was gereden.
- Arnhem 1943 (5 km): Bij station Arnhem botste een reizigerstrein uit Nijmegen op een stilstaande goederentrein, beladen met koeien. Bij de ontsporing die volgde, vielen geen menselijke slachtoffers, maar er kwamen wel drie koeien om het leven.
- De Steeg 1871 (8 km): Op station De Steeg botsten twee reizigerstreinen op elkaar. Er vielen zes gewonden. Oorzaak was een verkeerde wisselstand, waarvoor de wisselwachter twee maanden gevangenisstraf "in eenzame opsluiting" kreeg.
- Zevenaar 1902 (9 km): Bij station Zevenaar ontspoorde een goederentrein omdat er tijdens het passeren een wissel werd omgelegd. De wisselwachter bleek te diep in het glaasje te hebben gekeken.
- Elst 1954 (9 km): Op station Elst reed een sneltrein in op een stilstaande stoptrein. Zes reizigers kwamen om het leven. De botsing was veroorzaakt door een verkeerde wisselstand, omdat een trekdraad van de wisselbediening was gebroken.